खड्ड्यांमधून जीवघेणा प्रवास: गडचिरोलीच्या रस्त्यांचा प्रश्न कधी सुटणार?
“जीवघेणा प्रवास: गडचिरोलीतील अंतर्गत रस्त्यांची दुरवस्था आणि प्रशासनाचे दुर्लक्ष”
आनंद दहागावकर/अहेरी , ०८ जुलै : गडचिरोली जिल्ह्यातील अंतर्गत रस्त्यांची बकाल अवस्था आणि खड्ड्यांचे साम्राज्य यामुळे नागरिकांचा जीव टांगणीला लागला आहे. मुलचेरा, सिरोंचा, आलापल्ली आणि इतर तालुक्यांमधील रस्त्यांची दुरवस्था ही केवळ प्रवासाची अडचण नसून, नागरिकांच्या सुरक्षिततेशी आणि दैनंदिन जीवनाशी निगडीत गंभीर समस्या बनली आहे. प्रशासनाने रस्ते बांधकामासाठी कोट्यवधी रुपये खर्च केल्याचा दावा केला असला, तरी प्रत्यक्षात रस्त्यांची दुरुस्ती किंवा नवीन बांधकामाचा मागमूसही दिसत नाही. यामुळे नागरिकांमध्ये संतापाची लाट उसळली असून, “जीव गेल्यावरच खड्ड्यांची दुरुस्ती होईल का?” असा संतप्त सवाल विचारला जात आहे.
रस्त्यांची दयनीय अवस्था
गडचिरोली जिल्हा मुख्यालयातून नागपूरकडे जाणारे आरमोरी, चामोर्शी-आष्टी आणि चंद्रपूरकडे जाणारे मूल रस्ते तुलनेने सुस्थितीत असले, तरी अंतर्गत रस्त्यांकडे प्रशासनाचे कमालीचे दुर्लक्ष झाले आहे. विशेषतः मुलचेरा तालुक्यातील रस्त्यांची अक्षरशः चाळण झाली आहे. मुलचेरा तालुका मुख्यालयातून आलापल्ली, आष्टी, घोट आणि एटापल्लीकडे जाणारे प्रमुख रस्ते आहेत. यापैकी एटापल्लीकडे जाणारा रस्ता वगळता एकाही रस्त्याची स्थिती प्रवासासाठी योग्य नाही. खड्ड्यांनी व्यापलेल्या या रस्त्यांमुळे पावसाळ्याच्या सुरुवातीपासूनच प्रवाशांना जीवघेणा प्रवास करावा लागत आहे. पावसाळ्याच्या उर्वरित काळात या रस्त्यांची अवस्था आणखी बिकट होण्याची भीती आहे.
मुलचेरा तालुक्यातील ६८ महसुली गावांतील नागरिकांना तालुका मुख्यालयात येणे-जाणे आवश्यक असते. मात्र, खड्ड्यांनी ग्रासलेल्या रस्त्यांमुळे हा प्रवास धोक्याचा ठरत आहे. विशेषतः गोमनी ते मुलचेरा मार्गावरील खड्ड्यांमुळे प्रवास अत्यंत कष्टदायक बनला आहे. याचा परिणाम विद्यार्थ्यांवरही होत असून, एसटी बसेस वेळेवर न पोहोचल्याने त्यांचे शैक्षणिक नुकसान होत आहे.
अपूर्ण राष्ट्रीय महामार्ग आणि पर्यायी मार्गांचा ताण
सिरोंचा तालुक्यातून आलापल्लीकडे जाणाऱ्या राष्ट्रीय महामार्गाचे बांधकाम गेल्या दोन वर्षांपासून सुरू आहे, परंतु ते अद्याप पूर्ण झालेले नाही. यामुळे तेलंगणा राज्यातून गडचिरोलीकडे येणाऱ्या नागरिकांना मुलचेरा तालुक्यातील अंतर्गत रस्त्यांचा वापर करावा लागतो. मात्र, या रस्त्यांचीही दुरवस्था झाल्याने प्रवास आणखी कठीण झाला आहे. आलापल्ली-आष्टी रस्त्याचे बांधकाम सुरू असल्याने जड वाहनांच्या रांगा लागत आहेत, परिणामी खासगी वाहनधारक मुलचेरा-आलापल्ली-आष्टी मार्गाचा पर्याय निवडतात. पण या मार्गावरही खड्ड्यांचे साम्राज्य असल्याने प्रवाशांचे हाल होत आहेत.
प्रशासनाच्या निष्क्रियतेवर संताप
रस्ते बांधकामासाठी कोट्यवधी रुपये खर्च होत असल्याचा दावा प्रशासनाकडून केला जातो, परंतु मुलचेरा तालुक्यात एकही नवीन रस्ता बांधला गेलेला नाही. रस्त्यांच्या दुरुस्ती आणि देखभालीकडे प्रशासनाचे पूर्णपणे दुर्लक्ष झाले आहे. पावसाळ्यात रस्त्यांची अवस्था आणखी खराब होत असताना, प्रशासनाने कोणतीही ठोस उपाययोजना केलेली नाही. यामुळे नागरिकांमध्ये तीव्र नाराजी आहे. “प्रशासनाला नागरिकांचे जीव गेल्यावरच जाग येणार का?” असा सवाल स्थानिकांनी उपस्थित केला आहे.
नागरिक आणि विद्यार्थ्यांचे हाल
मुलचेरा तालुक्यातील रस्त्यांवरील खड्ड्यांमुळे प्रवास वेळखाऊ आणि धोकादायक बनला आहे. शाळकरी विद्यार्थ्यांना विशेषतः याचा फटका बसत आहे. खड्ड्यांमुळे वाहने वेळेवर पोहोचत नाहीत, परिणामी विद्यार्थ्यांचे शैक्षणिक नुकसान होत आहे. तसेच, रुग्णांना वेळेवर वैद्यकीय सुविधा मिळण्यात अडचणी येत आहेत. ग्रामीण भागातील नागरिकांना तालुका मुख्यालयात जाण्यासाठी जीव मुठीत घेऊन प्रवास करावा लागत आहे. नागरिकांनी आणि स्थानिक कार्यकर्त्यांनी रस्त्यांच्या दुरुस्तीसाठी तातडीने पावले उचलण्याची मागणी केली आहे.
“गडचिरोली जिल्ह्यातील अंतर्गत रस्त्यांची दुरवस्था ही केवळ प्रवासाची समस्या नसून, नागरिकांच्या सुरक्षिततेशी आणि ग्रामीण विकासाशी निगडीत आहे. प्रशासनाने नागरिकांच्या संतप्त भावनांचा आदर करून तातडीने ठोस पावले उचलणे आवश्यक आहे. रस्त्यांच्या दुरुस्तीसाठी प्राधान्य देऊन नागरिकांना दिलासा द्यावा, अन्यथा गंभीर दुर्घटना घडल्यास प्रशासनाला जबाबदार धरले जाईल. “जीव गेल्यावरच खड्ड्यांची दुरुस्ती होईल का?” हा प्रश्न प्रशासनाला आत्मपरीक्षण करण्यास भाग पाडणारा आहे.”
