आंबेडकर जयंती सांस्कृतिक कार्यक्रमात ‘ओ रे बंदूक वाले’ गाण्यावर नृत्य; गडचिरोलीतील दोन बीबीए विद्यार्थ्यांवर विश्रांतवाडी पोलिसांत गुन्हा दाखल
पुणे: १८ एप्रिल : डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर जयंतीनिमित्त भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर शासकीय वस्तीगृह, विश्रांतवाडी येथेआयोजित सांस्कृतिक कार्यक्रमात जहाल नक्षलवादी नेते मदवी हिडमा (हिडमा मडावी) याच्याशी संबंधित ‘ओ रे बंदूक वाले’ यागाण्यावर नृत्य सादर केल्याप्रकरणी गडचिरोली जिल्ह्यातील दोन तरुण विद्यार्थ्यांवर विश्रांतवाडी पोलीस ठाण्यात गुन्हा दाखलकरण्यात आला आहे. सोशल मीडियावर व्हायरल झालेल्या व्हिडिओमुळे हा प्रकार उघडकीस आला.
या प्रकरणातील आरोपी किरण नारायण गोमासे (वय २२, मूळ रा. देचली, ता. अहेरी, जि. गडचिरोली) आणि श्रीनिवास हनुमंतकुमरी (वय २३, मूळ रा. झिंगाणूर, ता. सिरोंचा, जि. गडचिरोली) असे आहेत. दोघेही सध्या विश्रांतवाडी येथील आंबेडकरवस्तीगृहातच राहत असून, पुण्यात बीबीए–सीए (BBA-CA) चे शिक्षण घेत आहेत.
काय घडलं?
१४ एप्रिलला डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर जयंतीनिमित्त वस्तीगृहात सांस्कृतिक कार्यक्रमाचे आयोजन करण्यात आले होते. यात विविधविद्यार्थ्यांनी नृत्य, गायन अशा कार्यक्रमांची मालिका सादर केली. याच कार्यक्रमात किरण आणि श्रीनिवास यांनी ‘ओ रे बंदूक वाले’ (किंवा ‘ओ रे केंद्र वाले’) या गाण्यावर नृत्य सादर केले. या गाण्यात हिडमा यांचे गौरवगान असल्याचा आणि सुरक्षा दलांवर टीकाअसल्याचा आरोप आहे. हा गाणा हिडमा यांच्या मृत्यूनंतर (१८ नोव्हेंबर २०२५ रोजी आंध्र प्रदेशात झालेल्या चकमकीत त्यांचा मृत्यूझाला होता) व्हायरल झाला होता.
व्हिडिओ सोशल मीडियावर प्रसारित झाल्यानंतर खळबळ उडाली. अखेर विश्रांतवाडी पोलिसांनी तक्रारीवरून किरण गोमासे आणिश्रीनिवास कुमरी यांच्यावर भारतीय न्याय संहिता (BNS) कलम १९७(१)(डी), ३५३(१) आणि ३(५) अंतर्गत गुन्हा दाखल केला.
पोलिस आणि प्रशासनाची भूमिका
पुणे पोलिसांच्या उपायुक्त राजनिकांत चिलुमुला यांनी सांगितले, “दोन विद्यार्थ्यांवर संबंधित कलमांखाली गुन्हा दाखल करण्यातआला आहे. तपास सुरू आहे.”
दरम्यान, समाजकल्याण विभागाचे सहाय्यक आयुक्त विशाल लोंढे यांनी माध्यमांशी बोलताना म्हटले की, “प्राथमिक तपासात हेगाणे विद्यार्थ्यांनी अनवधानाने निवडले असल्याचे समोर आले आहे. यूट्यूबवर उपलब्ध गाण्यांचे संगीत आवडल्यामुळे त्यांनी तेनिवडले. गाण्याचे शब्द आणि अर्थ याची त्यांना पूर्ण माहिती नव्हती.” विद्यार्थ्यांनीही त्या गाण्याबाबत पूर्ण अज्ञान असल्याचेस्पष्टीकरण दिले आहे.
विवाद आणि प्रतिक्रिया
हा प्रकार उघडकीस आल्यानंतर अभिव्यक्ति स्वातंत्र्य आणि नक्षलवादाच्या गौरव यावरून वाद निर्माण झाला. काही संघटनांनी, विशेषतः एबीव्हीपीने स्वारगेट येथे आंदोलन करत पुतळा दहन केले. नक्षल प्रभावित गडचिरोली जिल्ह्यातील विद्यार्थ्यांनी आंबेडकरजयंतीसारख्या कार्यक्रमात असे गाणे सादर करणे योग्य नव्हते, अशी टीका करण्यात येत आहे. गडचिरोलीसारख्या नक्षल प्रभावितभागातून आलेले विद्यार्थी पुण्यात शिक्षण घेत असताना हा प्रकार घडला असल्याने स्थानिक पातळीवरही चर्चा रंगली आहे.
पार्श्वभूमी
मदवी हिडमा हे सीपीआय (माओवादी) चे केंद्रीय समिती सदस्य आणि बस्तर परिसरातील एक प्रमुख नक्षलवादी नेते होते. त्यांच्यावर अनेक हल्ल्यांचा आरोप होता. नोव्हेंबर २०२५ मध्ये आंध्र प्रदेशात सुरक्षा दलांशी झालेल्या चकमकीत त्यांचा मृत्यू झालाहोता. त्यानंतर त्यांच्या नावाने काही गाणी व्हायरल झाली, ज्यात ‘ओ रे बंदूक वाले’ हे प्रमुख आहे.
पोलिस तपास सुरू असून, दोन्ही विद्यार्थ्यांची चौकशी करण्यात येत आहे. हा प्रकार केवळ एक अनवधानाने घडलेली घटना आहे कीजाणीवपूर्वक, याचा तपास होणार आहे.
